Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή φαίνεται να επηρεάζουν πλέον άμεσα και την ενεργειακή ασφάλεια της Τουρκίας, καθώς, σύμφωνα με τουρκικά δημοσιεύματα, το Ιράν διέκοψε τις εξαγωγές φυσικού αερίου προς την Τουρκία μετά την επίθεση του Ισραήλ στο κοίτασμα Νότιο Παρς.

Πρόκειται για εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Τουρκία κάλυψε πέρσι περίπου το 14% των αναγκών της σε φυσικό αέριο από το Ιράν. Παρά τις πληροφορίες αυτές, πηγές που επικαλούνται τουρκικά μέσα αναφέρουν ότι, τουλάχιστον προς το παρόν, δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος διαταραχής στην τροφοδοσία.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις υπόλοιπες γραμμές προμήθειας, με τις ίδιες πηγές να αναφέρουν ότι οι ροές από τη Ρωσία μέσω των αγωγών TurkStream και Blue Stream, καθώς και από το Αζερμπαϊτζάν μέσω του TANAP, συνεχίζονται κανονικά. Παράλληλα, τα αποθέματα στις εγκαταστάσεις υπόγειας αποθήκευσης φυσικού αερίου στη Σηλυβρία και στην Τούζ Γκιολού φέρονται να βρίσκονται σε επίπεδα που μπορούν να καλύψουν βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες ανάγκες.

Σύμφωνα με τα ίδια δημοσίευματα, η Τεχεράνη είχε προχωρήσει πρόσφατα σε ανάλογη κίνηση και έναντι του Ιράκ, διακόπτοντας αθόρυβα τις εξαγωγές φυσικού αερίου προς τη χώρα, με στόχο, όπως αναφέρεται, να διαχειριστεί την αυξημένη εσωτερική ζήτηση και να προστατεύσει τα στρατηγικά της αποθέματα.

Στη δημιουργία ενός νέου πολυεθνικού σώματος στην Τουρκία προχωρά το ΝΑΤΟ, σύμφωνα με τον αρθρογράφο της Τζουμχουριέτ Μπαρίς Τερκόγλου, ο οποίος αποκαλύπτει ότι το νέο σχήμα φέρει την ονομασία Multinational CorpsTürkiye (MNC-TÜR).

Ο αρθρογράφος της Τζουμχουριέτ Μπαρίς Τερκόγλου αποκαλύπτει ότι αρχικά ούτε απόστρατοι αξιωματικοί ούτε το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας επιβεβαίωναν την ύπαρξη του συγκεκριμένου σώματος.

Η υπόθεση πήρε νέα τροπή όταν εντοπίστηκαν αναφορές στο LinkedIn, όπου Τούρκος εργαζόμενος του ΝΑΤΟ παρουσίαζε το MNC-TÜR ως νέα δομή της Συμμαχίας, που θα ενισχύσει την αποτρεπτική ισχύ, τη διαλειτουργικότητα και την επιχειρησιακή ετοιμότητα.

Λίγο αργότερα, σύμφωνα με τον ίδιο, το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας επιβεβαίωσε τελικά το σχέδιο, διευκρινίζοντας ότι το σώμα βρίσκεται ακόμη σε φάση συγκρότησης και δεν έχει ολοκληρωθεί.

Οι ίδιες πηγές τονίζουν ότι το εγχείρημα ξεκίνησε από πέρυσι, εντάσσεται στον σχεδιασμό του ΝΑΤΟ, αλλά υλοποιείται εντός Τουρκίας και –όπως υποστηρίζεται– δεν σχετίζεται με τον πόλεμο στο Ιράν.

Σε κατάσταση συναγερμού βρίσκεται η τουρκική διπλωματία, με τον Χακάν Φιντάν  να βρίσκεται σε μαραθώνιο επαφών σε Κόλπο, Ευρώπη και ΗΠΑ για τον πόλεμο στο Ιράν, ενώ τουρκικά μέσα παρουσιάζουν την κινητικότητα της Άγκυρας ως ένδειξη ενίσχυσης του περιφερειακού της ρόλου.

Μέσα σε λίγες ώρες, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών σήκωσε το τηλέφωνο και μίλησε με όλους: από τον Ιρανό ομόλογό του Αμπάς Αραγτσί μέχρι την Ευρωπαϊκή Ένωση και Αμερικανούς αξιωματούχους. Στη γραμμή μπήκαν επίσης Κάιρο, Ντόχα, Ριάντ, Βαγδάτη και Ισλαμαμπάντ.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται τα τουρκικά ΜΜΕ από διπλωματικές πηγές, ο Φιντάν είχε τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί, τον Υπουργό Εξωτερικών της Αιγύπτου Μπαντρ Αμπντελάτι, την Ύπατη Εκπρόσωπο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Ασφάλειας Κάγια Κάλας, καθώς και με Αμερικανούς αξιωματούχους. Παράλληλα, επικοινώνησε με τον Πρωθυπουργό και Υπουργό Εξωτερικών του Κατάρ σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Αμπντουραχμάν αλ Θάνι, τον Υπουργό Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας Φαϊσάλ μπιν Φαρχάν αλ Σαούντ, τον Υπουργό Εξωτερικών του Ιράκ Φουάντ Χουσεΐν και Πακιστανούς αξιωματούχους.

Κατά τις ίδιες πηγές, στο επίκεντρο των επαφών βρέθηκαν οι διπλωματικές πρωτοβουλίες για τη λήξη των συγκρούσεων, καθώς και πιθανά βήματα αποκλιμάκωσης της έντασης στην περιοχή. Η τουρκική πλευρά εμφανίζεται να δίνει έμφαση στην ανάγκη πολιτικής διαχείρισης της κρίσης και αποτροπής περαιτέρω εξάπλωσης του πολέμου.

55 κρίσιμες ώρες στον κόλπο

Η τηλεφωνική αυτή διπλωματία ήρθε σε συνέχεια της περιοδείας του Χακάν Φιντάν στις χώρες του Κόλπου την περασμένη εβδομάδα. Όπως μεταδίδουν τουρκικά μέσα, ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας επισκέφθηκε μέσα σε περίπου 55 ώρες τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ 

Η περιοδεία έγινε ενώ η περιοχή βρισκόταν  «κάτω από πυραύλους», με τις εξελίξεις να τρέχουν και τον κίνδυνο γενικευμένης σύγκρουσης να μεγαλώνει.

Σχέδια για συμμαχία;

Την ίδια ώρα, τουρκικά δημοσιεύματα ανεβάζουν τον πήχη, μιλώντας για κάτι πολύ μεγαλύτερο από απλή διπλωματία.

Σύμφωνα με αναλύσεις, στο τραπέζι φαίνεται να παραμένει η ιδέα μιας ευρύτερης περιφερειακής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας, Πακιστάν και , με νέα δεδομένα, ακόμη και της Αιγύπτου.

Η νυχτερινή σύνοδος στο Ριάντ, που κράτησε ώρες, θεωρείται από ορισμένους ένδειξη ότι οι διεργασίες για μια νέα ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή όχι μόνο δεν σταμάτησαν, αλλά προχωρούν στο παρασκήνιο.

Στόχος: να γίνει η Άγκυρα ο «παίκτης-κλειδί»

Το μήνυμα που περνά η Άγκυρα είναι σαφές: θέλει να εμφανιστεί ως ο βασικός μεσολαβητής που μπορεί να μιλήσει με όλους και να παίξει καθοριστικό ρόλο στη λήξη της κρίσης.

Το αν θα τα καταφέρει, μένει να φανεί. Το μόνο σίγουρο είναι ότι η διπλωματική «μάχη» βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.

Σοκ προκαλεί η πτώση στρατιωτικού ελικοπτέρου στο Κατάρ, που κατέληξε σε τραγωδία με επτά νεκρούς, ανάμεσά τους και Τούρκους στρατιωτικούς και τεχνικούς.

Σύμφωνα με το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας, το ελικόπτερο των Ενόπλων Δυνάμεων του Κατάρ συνετρίβη στη θάλασσα κατά τη διάρκεια εκπαιδευτικής αποστολής, πιθανότατα λόγω τεχνικής βλάβης. Οι εικόνες από την επιχείρηση εντοπισμού προκαλούν ανατριχίλα, καθώς τα σωστικά συνεργεία ανέσυραν τα συντρίμμια και τις σορούς των επιβαινόντων.

Ανάμεσα στα θύματα βρίσκονται τέσσερα στελέχη των καταριανών ενόπλων δυνάμεων, ένας Τούρκος στρατιωτικός και δύο τεχνικοί της Ασέλσαν, που συμμετείχαν στην αποστολή στο πλαίσιο της στενής στρατιωτικής συνεργασίας Άγκυρας–Ντόχα.

Η αιτία της συντριβής παραμένει μυστήριο και αναμένεται να αποσαφηνιστεί μετά την έρευνα των αρχών του Κατάρ, ενώ στην Άγκυρα επικρατεί βαρύ κλίμα.

Το τουρκικό Υπουργείο Άμυνας εξέφρασε συλλυπητήρια στις οικογένειες των θυμάτων, κάνοντας λόγο για «βαριά απώλεια» που συγκλονίζει τόσο τις τουρκικές όσο και τις καταριανές ένοπλες δυνάμεις.

Σε σκηνικό υψηλής έντασης εξελίχθηκε η μετακίνηση της τουρκικής αποστολής στον Κόλπο, με το αεροσκάφος που μετέφερε τον Υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν να πραγματοποιεί πτήση-θρίλερ για λόγους ασφαλείας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το αεροπλάνο πέταξε σε χαμηλό ύψος, ακολουθώντας ασυνήθιστη διαδρομή πάνω από την ξηρά, αποφεύγοντας τη θαλάσσια πορεία. Οι πτήσεις στην περιοχή γίνονται πλέον μέσω ενός και μόνο «ασφαλούς διαδρόμου», λόγω του αυξημένου κινδύνου από την ένταση που επικρατεί μετά τις πυραυλικές επιθέσεις του Ιράν.

Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό περιβάλλον, ο Χακάν Φιντάν πραγματοποίησε έναν πυρετώδη κύκλο επαφών σε χώρες του Κόλπου, επιχειρώντας –όπως υποστηρίζει η Άγκυρα– να αποτρέψει την επέκταση της σύγκρουσης.

Η περιοδεία ξεκίνησε από τη Σαουδική Αραβία, όπου συμμετείχε σε κρίσιμη συνάντηση υπουργών Εξωτερικών αραβικών και ισλαμικών χωρών στο Ριάντ. Στη συνέχεια μετέβη στο Κατάρ, όπου έγινε δεκτός από τον εμίρη σεΐχη Ταμίμ μπιν Χαμάντ αλ Θανί και είχε επαφές με την ηγεσία της χώρας.

Τελικός σταθμός ήταν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπου συναντήθηκε με τον πρόεδρο σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζαγέντ αλ Ναχιάν και κορυφαίους αξιωματούχους ασφαλείας.

Η περιοδεία του Τούρκου υπουργού πραγματοποιήθηκε μέσα σε μια «ζώνη φωτιάς», με τη διπλωματία να κινείται σε οριακές συνθήκες, καθώς η κρίση στην περιοχή απειλεί να λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.

Ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προχώρησε σε σκληρές δηλώσεις κατά του Ισραήλ μετά την προσευχή για το Ραμαζάνι Μπαϊράμι στη Ριζούντα, υποστηρίζοντας ότι «θα πληρώσει το τίμημα» για τις επιθέσεις και τις απώλειες αμάχων στη Μέση Ανατολή.

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν συμμετείχε στην προσευχή του μπαϊραμιού στο κεντρικό τέμενος του Γκιουνεϊσού, στην ιδιαίτερη πατρίδα του, τη Ριζούντα. Μετά την ολοκλήρωση της προσευχής, απευθυνόμενος στους πιστούς αλλά και αργότερα στους δημοσιογράφους, αναφέρθηκε στην κατάσταση στη Μέση Ανατολή και εξαπέλυσε νέες αιχμές κατά του Ισραήλ.

Ο Τούρκος Πρόεδρος δήλωσε ότι ο μουσουλμανικός κόσμος περνά μια δύσκολη περίοδο, σημειώνοντας πως η περιοχή «βράζει», ενώ ευχήθηκε ενότητα και αλληλεγγύη μεταξύ των μουσουλμανικών χωρών. Παράλληλα, έκανε λόγο για ανάγκη διατήρησης της αδελφοσύνης και της κοινής στάσης του ισλαμικού κόσμου απέναντι στις εξελίξεις.

Σε δηλώσεις του μετά την έξοδο από το τέμενος, ο Ερντογάν ανέφερε ότι το Ισραήλ έχει προκαλέσει τον θάνατο «εκατοντάδων, χιλιάδων ανθρώπων» και πρόσθεσε πως δεν έχει «καμία αμφιβολία» ότι θα λογοδοτήσει για όσα έχει κάνει.

Παράλληλα, ευχήθηκε το Ραμαζάνι Μπαϊράμι να αποτελέσει αφορμή για «σωτηρία και αναγέννηση» για ολόκληρο τον μουσουλμανικό κόσμο, αλλά και για ενίσχυση της ενότητας, της αδελφοσύνης και της συνοχής στο εσωτερικό της Τουρκίας.

Κατά την παρουσία του στο Γκιουνεϊσού, ο Ταγίπ Ερντογάν χαιρέτισε πολίτες, μοίρασε χαρτζιλίκι και παιχνίδια σε παιδιά που τον περίμεναν έξω από το τέμενος, ενώ πρόσφερε και κουλούρια στους παρευρισκομένους.