Σενάριο «παζαριού» με την Άγκυρα για πρόσβαση στις δομές του ΝΑΤΟ αποδίδει στην Κυπριακή Δημοκρατία η αγγλόγλωσση τουρκική φιλοκυβερνητική ιστοσελίδα Turkiye Today, παρουσιάζοντας μια νέα –όπως τη χαρακτηρίζει– διπλωματική στρατηγική της «Ε/κ διοίκησης της νότιας Κύπρου», όπως αποκαλεί την Κυπριακή Δημοκρατία.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Λευκωσία φέρεται να εγκαταλείπει τη μακρόχρονη πολιτική «ουδετερότητας» και να διερευνά τρόπους προσέγγισης του ΝΑΤΟ, αρχικά όχι μέσω πλήρους ένταξης αλλά μέσω ενδιάμεσων μηχανισμών, όπως η Σύμπραξη για την Ειρήνη (PfP).

Το άρθρο υποστηρίζει ότι το «ελληνικό τμήμα», όπως αποκαλεί την Κυπριακή Δημοκρατία, είναι το μοναδικό κράτος-μέλος της ΕΕ που δεν συμμετέχει ούτε στο ΝΑΤΟ ούτε στο PfP, χαρακτηρίζοντας αυτή την κατάσταση «όλο και πιο ανώμαλη» στο σημερινό περιβάλλον ασφάλειας.

«Εμπόδιο η Τουρκία και το βέτο»

Κεντρικό σημείο του ρεπορτάζ είναι ότι οποιαδήποτε κίνηση της Λευκωσίας προς το ΝΑΤΟ προσκρούει στην Τουρκία, η οποία –κατά το άρθρο– θα αντιταχθεί σθεναρά, επικαλούμενη το Κυπριακό και ζητήματα που αφορούν, όπως αναφέρεται, τα δικαιώματα των Τ/Κ.

Γίνεται αναφορά στον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη, ο οποίος φέρεται να έχει δηλώσει ότι δεν θα καταθέσει αίτηση ένταξης στο ΝΑΤΟ εάν δεν είναι διασφαλισμένη η αποδοχή. Το δημοσίευμα υποστηρίζει ότι γι’ αυτόν τον λόγο αναζητείται «παράκαμψη», μέσω σταδιακής εμπλοκής και όχι άμεσης ένταξης.

Το «δόλωμα» του SAFE

Ως βασικό διαπραγματευτικό χαρτί παρουσιάζεται η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία SAFE (Δράση Ασφάλειας για την Ευρώπη), ύψους 169 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με την Türkiye Today, η Λευκωσία σκοπεύει να αξιοποιήσει την εξάμηνη προεδρία της στο Συμβούλιο της ΕΕ για να υποστηρίξει τη συμμετοχή της Τουρκίας σε μηχανισμούς που συνδέονται με το SAFE, παρά το γεγονός ότι σήμερα η Άγκυρα είναι εκτός.

Το σενάριο προβλέπει ότι, σε αντάλλαγμα, η Τουρκία θα μπορούσε να άρει τις αντιρρήσεις της για την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Σύμπραξη για την Ειρήνη του ΝΑΤΟ. Παράλληλα, γίνεται λόγος και για άλλα πιθανά ανταλλάγματα, όπως η άρση του τουρκικού βέτο στην ανταλλαγή απόρρητων πληροφοριών μεταξύ ΝΑΤΟ και Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας, αλλά και η στήριξη ευνοϊκότερων ρυθμίσεων για τη βίζα Τούρκων πολιτών.

«Όρια και Κυπριακό»

Παρά τα παραπάνω, το άρθρο εκτιμά ότι οι πιθανότητες να υποστηρίξει η Τουρκία πλήρη ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ παραμένουν ελάχιστες χωρίς συνολική λύση στο Κυπριακό. Αναφορά γίνεται και στις πολιτικές εξελίξεις στο Κυπριακό, με υπαινιγμούς περί «συγκρατημένης αισιοδοξίας», χωρίς ωστόσο να διατυπώνεται πρόβλεψη άμεσης προόδου.

Το δημοσίευμα καταλήγει ότι η Λευκωσία δοκιμάζει μια «υπολογισμένη» νέα στρατηγική, ευθυγραμμίζοντας –κατά την οπτική του μέσου– τις φιλοδοξίες της στον τομέα της ασφάλειας με ευρωπαϊκές προτεραιότητες που ενδιαφέρουν την Άγκυρα. Ωστόσο, σημειώνει ότι το αποτέλεσμα παραμένει αβέβαιο, λόγω του ρόλου της Τουρκίας, του άλυτου Κυπριακού και των ευρύτερων γεωπολιτικών ανακατατάξεων.

Λίγες ημέρες πριν τις κρίσιμες ‘εκλογές’ της 19ης Οκτωβρίου στα κατεχόμενα, ο ηγέτης του τουρκικού Κόμματος Νϊκης, Ουμίτ Οζντάγ, ανάβει φωτιές δηλώνοντας ότι μια πιθανή συμφωνία με την ελληνοκυπριακή πλευρά θα μπορούσε να οδηγήσει σε «παλαιστινοποίηση της Κύπρου».

«Η παλαιστινοποίηση σημαίνει να αφαιρείται η πατρίδα από τα χέρια ενός έθνους. Αυτός είναι ο κίνδυνος που αντιμετωπίζουν οι Τουρκοκύπριοι αν γίνει λάθος βήμα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Οζντάγ, σε συνέντευξή του στο Oda TV.

Ο Τούρκος πολιτικός, υπέρμαχος της λύσης των ‘δύο κρατών’, υποστήριξε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα των Τουρκοκυπρίων είναι «η αβεβαιότητα»:

«Έχουν ένα κράτος, αλλά δεν ξέρουν αν θα καταρρεύσει. Έχουν ένα σπίτι, αλλά δεν ξέρουν αν τους ανήκει. Πώς να νιώσουν ασφάλεια έτσι;»

Ο Οζντάγ υποστήριξε ότι μια πιθανή συμφωνία με τους Ελληνοκύπριους, σε μια περίοδο που –όπως είπε– η ελληνοκυπριακή πλευρά ενισχύει τις σχέσεις της με την Ελλάδα και το “επιθετικό Ισραήλ”, θα έθετε σε κίνδυνο το μέλλον του ψευδοκράτους.

Η δήλωσή του προκάλεσε αντιδράσεις αλλά και χειροκροτήματα στην Άγκυρα, λίγες μέρες πριν τη μεγάλη μάχη ανάμεσα στον νυν Τ/Κ ηγέτηΕρσίν Τατάρ, υπέρμαχο της λύσης των ΄δύο κρατών΄, και τον Τουφάν Ερχιουρμάν, που επιμένει στη λύση της ομοσπονδίας.

Με αιχμηρή ανάρτηση ο ηγέτης της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Οζγκιούρ Οζέλ, συνεχάρη τον Τουφάν Ερχιουρμάν για τη νίκη του στις «εκλογές» στα κατεχόμενα — και ταυτόχρονα έστειλε σκληρό μήνυμα στην Άγκυρα για τις παρεμβάσεις της.

«Συγχαίρω ολόψυχα τον φίλο μου Τουφάν Ερχιουρμάν», έγραψε ο Οζέλ, τονίζοντας πως «οι Τουρκοκύπριοι δεν εξέλεξαν μόνο έναν νέο ηγέτη, αλλά έστειλαν μήνυμα σε όσους παρεμβαίνουν απ’ έξω στη δημοκρατία τους».

Με σαφείς αιχμές προς την κυβέρνηση Ερντογάν, πρόσθεσε:

«Ελπίζω όσοι στην Άγκυρα παραβιάζουν τους κανόνες, κάνουν προπαγάνδα και επιχειρούν να επιβάλουν τον εκλεκτό τους υποψήφιο, να κατάλαβαν το μήνυμα του Τουρκοκυπριακού “λαού”».

Ο αρχηγός του CHP δεν δίστασε να αναφερθεί ακόμη και σε «σχεδόν απόβαση στο νησί» από όσους ήθελαν να επηρεάσουν το αποτέλεσμα.

Η ανάρτηση του Οζέλ, που συνοδεύτηκε από θερμά συγχαρητήρια στον Ερχιουρμάν και αναφορές σε μια «όμορφη καινούργια ημέρα» για τα κατεχόμενα, ερμηνεύεται ως η πιο ξεκάθαρη καταγγελία της τουρκικής αντιπολίτευσης για την ανάμειξη της Άγκυρας στις «εκλογές» του ψευδοκράτους.

Θύελλα αντιδράσεων έχει ξεσπάσει στον τουρκικό Τύπο μετά την επίσκεψη του Προέδρου των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζαγέντ Αλ Ναχιάν, στη Λευκωσία και –κυρίως– μετά την κατάθεση στεφάνου στο μνημείο του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄.

Εφημερίδες και ιστοσελίδες στην Τουρκία κάνουν λόγο για «σκανδαλώδη επίσκεψη» και «πρόκληση», εστιάζοντας στις εικόνες από το μνημείο, τις οποίες παρουσιάζουν ως προσβολή προς τους Τουρκοκυπρίους. Σε ιδιαίτερα αιχμηρό ύφος, τα δημοσιεύματα χαρακτηρίζουν τον Μακάριο ως πρόσωπο-σύμβολο μιας «αιματηρής περιόδου», υιοθετώντας σκληρή ρητορική.

Η εφημερίδα Τουρκίγε μιλά για «παρασκήνια» και υποστηρίζει ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα παρουσίασαν στους Ελληνοκυπρίους σχέδιο με επίκεντρο την ενέργεια και τις επενδύσεις, την ώρα που οι εικόνες από το μνημείο του Μακαρίου, όπως σημειώνει, προκάλεσαν οργή στην τουρκική κοινή γνώμη.

Στον ίδιο τόνο κινούνται τα Χαμπερλέρ, Σονντακίκα και TGRT Haber, τα οποία αναδεικνύουν σχεδόν αποκλειστικά την κατάθεση στεφάνου, χρησιμοποιώντας βαρείς χαρακτηρισμούς και παρουσιάζοντας την κίνηση ως «εχθρικό μήνυμα». Το OdaTv συνδέει την επίσκεψη με την ΕΟΚΑ και υπογραμμίζει την αντιπαράθεση του Μακαρίου με την Τουρκία, ενώ το Haber 7 μιλά για «σύμβολο βίας κατά των Τουρκοκυπρίων».

Συνολικά, τα τουρκικά ΜΜΕ αντιμετωπίζουν την επίσκεψη Αλ Ναχιάν όχι ως μια τυπική διπλωματική επαφή, αλλά ως μια κίνηση υψηλού συμβολισμού, την οποία εντάσσουν στο ευρύτερο γεωπολιτικό και ενεργειακό παιχνίδι στην Ανατολική Μεσόγειο, ανεβάζοντας τους τόνους και ρίχνοντας λάδι στη φωτιά του Κυπριακού.

Με πρωτοσέλιδο τίτλο – καταγγελία, η τουρκική αντιπολιτευτική εφημερίδα Σοζτζού επιτίθεται στην κυβέρνηση για την απουσία της Τουρκίας από την ανατολική Μεσόγειο, υποστηρίζοντας ότι «εδώ και έξι χρόνια δεν μπορούμε να εξορύξουμε πετρέλαιο και φυσικό αέριο από τη δική μας οικονομική ζώνη».

«Το πηδάλιο του αιώνα δεν το στρίψαμε προς την Κύπρο»

Η Σοζτζού γράφει ότι, ενώ τα γεωτρύπανα Kanuni, Yavuz, Fatih, Yıldırım και Abdülhamit Han παραμένουν αγκυροβολημένα στη Μαύρη Θάλασσα, το πλέον σύγχρονο πλοίο 7ης γενιάς Çağrı Bey εστάλη στη Σομαλία αντί για την ανατολική Μεσόγειο.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, το πλοίο – αξίας 280 εκατ. δολαρίων και με πλήρωμα 180 ατόμων – συνοδεύεται από τρεις φρεγάτες (TCG Sancaktar, Gökova, Bafra) και τρία πλοία υποστήριξης, «για προστασία από πειρατές», την ώρα που, όπως τονίζει, «η Γαλάζια Πατρίδα έμεινε έρημη».

«Είμαστε παντού εκτός από τη ‘Γαλάζια Πατρίδα’»

Στις εσωτερικές σελίδες, η Σοζτζού υποστηρίζει ότι η Τουρκία δραστηριοποιείται ενεργειακά σε Λιβύη, Σομαλία, Συρία, Βενεζουέλα, Τουρκμενιστάν, Νίγηρα και Αζερμπαϊτζάν, όμως «δεν μπόρεσε να επιστρέψει στην ανατολική Μεσόγειο», απ’ όπου αποσύρθηκε το 2020.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι οι δραστηριότητες γεώτρησης και σεισμικών ερευνών σε αδειοδοτημένα οικόπεδα στην ΑΟΖ της «τδβκ» έχουν ανασταλεί, ενώ – όπως αναφέρει – η «νότια Κύπρος» συνεχίζει γεωτρήσεις με διεθνείς εταιρείες.

Πολιτικές αντιδράσεις μέσω Σοζτζού

Η Σοζτζού φιλοξενεί δηλώσεις πολιτικών και στρατιωτικών παραγόντων που ζητούν άμεση επιστροφή στην περιοχή:

Ο αναπληρωτής πρόεδρος του CHP, Ντενίζ Γιαβουζγιλμάζ, υποστηρίζει ότι «με τη συμφωνία της Chevron τα κοιτάσματα περνούν υπό αμερικανικό έλεγχο» και καλεί την κυβέρνηση να στείλει γεωτρύπανα και φρεγάτες.

Ο Μουράτ Εμίρ (CHP) δηλώνει ότι «είμαστε απόντες για πολλά χρόνια».

Ο Τουρχάν Τσομέζ (Καλό Κόμμα) υποστηρίζει ότι «η ‘Γαλάζια Πατρίδα’ έχει βγει από την ατζέντα».

Ο δημιουργός του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας», υποναύαρχος ε.α. Τζεμ Γκιουρντενίζ, δηλώνει στη Σοζτζού ότι «δεν μπορούμε να αφήσουμε την περιοχή στην πρωτοβουλία της ‘νότιας Κύπρου’» και ότι «πρέπει να υπερασπιζόμαστε τη ‘Γαλάζια Πατρίδα’ υπό οποιεσδήποτε συνθήκες».

Από την άλλη πλευρά, ο πρώην υπουργός Άμυνας Χουλουσί Ακάρ εμφανίζεται καθησυχαστικός, υποστηρίζοντας ότι «δεν χάθηκε κανένα δικαίωμα».

 «Ιστορικό σταυροδρόμι» στα κατεχόμενα – Τατάρ εναντίον Ερχιουρμάν για το μέλλον της Κύπρου

Η ένταση κορυφώνεται στα κατεχόμενα ενόψει των «εκλογών» της Κυριακής. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ, που διεκδικεί δεύτερη θητεία, μίλησε στη Χουριέτ και έστειλε σαφές μήνυμα:

«Ο μόνος δρόμος είναι τα ‘δύο κράτη’ και η μόνη εγγύηση, η Τουρκία!»

Σύμφωνα με την τουρκική εφημερίδα, η αναμέτρηση θεωρείται η πιο κρίσιμη αναμέτρηση των τελευταίων ετών:

• Από τη μια, ο Τατάρ, υποστηριζόμενος από την Άγκυρα και τα εθνικιστικά κόμματα, όπως υποστηρίζει η Χουριέτ.
• Από την άλλη, ο Τουφάν Ερχιουρμάν, ηγέτης του CTP, «που επιδιώκει επιστροφή στις συνομιλίες για ομοσπονδία με τους Ελληνοκύπριους».

Η εφημερίδα εκτιμά πως παρότι υπάρχουν οκτώ υποψήφιοι, η μάχη είναι καθαρά Τατάρ vs Ερχιουρμάν, με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν πως όλα μπορεί να κριθούν από τον πρώτο γύρο.

«Η ομοσπονδία σημαίνει τέλος της Τουρκίας στην Κύπρο!»

Ο Τατάρ εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά του αντιπάλου του, λέγοντας ότι «υιοθετεί τη γραμμή του Μουσταφά Ακιντζί»:

«Η ομοσπονδία σημαίνει τερματισμό των εγγυήσεων της Τουρκίας και αποχώρηση του τουρκικού στρατού. Δεν θα το επιτρέψουμε ποτέ! Δείτε τη Γάζα, δείτε την Ουκρανία — το μοναδικό μας στήριγμα είναι η Τουρκία!»

 «Η Τουρκία δεν αλλάζει στάση – Ο Ερντογάν το είπε ξεκάθαρα!»

Ο Τατάρ υπενθύμισε τις δηλώσεις του Ταγίπ Ερντογάν από το βήμα του ΟΗΕ:

«Το κεφάλαιο της ομοσπονδίας έχει κλείσει. Μόνη λύση είναι τα δύο κράτη.»

Και πρόσθεσε με αιχμή προς τον Ερχιουρμάν:

«Όποιος πιστεύει ότι θα πείσει τον Ερντογάν να αλλάξει γνώμη, δεν γνωρίζει ούτε τον ίδιο ούτε την Τουρκία. Δεν αλλάζουν στάση για ψήφους.»

«Τάζουν ευρωπαϊκά διαβατήρια στα παιδιά μικτών γάμων»

Ο Τατάρ κατήγγειλε ότι οι «ομοσπονδιακοί» υπόσχονται Ε.Ε. διαβατήρια και ταυτότητες:

«Οι Ελληνοκύπριοι δεν δίνουν ταυτότητα στα παιδιά Τουρκοκυπρίων που έχουν παντρευτεί Τούρκους. Οι αντίπαλοί μας υπόσχονται ότι θα το λύσουν μέσω Ε.Ε., αλλά ψεύδονται. Στη Νέα Υόρκη, παρουσία του Χακάν Φιντάν, είπα στον Νίκο Χριστοδουλίδη πως αυτό παραβιάζει το ευρωπαϊκό δίκαιο. Μου απάντησε: ‘Δεν έδωσα τέτοια υπόσχεση’.»

«Ο Ορμπαν μου είπε: Είμαι τουρκικής καταγωγής, δεν φοβάμαι»

Ο Τατάρ αναφέρθηκε και στις διεθνείς επαφές του, επιμένοντας πως εργάζεται «μέρα νύχτα για την αναγνώριση» της «τδβκ».

«Στις συνόδους του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών συμμετείχα με τη σημαία μας. Είπα στον Βίκτορ Όρμπαν: “Δεν θα έχεις πρόβλημα με την Ε.Ε. που φωτογραφήθηκες μαζί μου;” Κι εκείνος μου απάντησε: “Είμαι τουρκικής καταγωγής, δεν φοβάμαι!”»

«Οι Ελληνοκύπριοι βλέπουν το νέο ‘προεδρικό’ και λένε ‘Παναγία μου!’»

Ο Τατάρ στάθηκε και στο νέο ‘προεδρικό μέγαρο’ στα κατεχόμενα, που χρηματοδοτήθηκε από την Άγκυρα και ανεγέρθηκε δίπλα στην πράσινη γραμμή:

«Όσοι το πολέμησαν, τώρα θέλουν να μπουν μέσα. Είναι δώρο του Προέδρου Ερντογάν και δείχνει στους Ελληνοκύπριους ότι υπάρχει κράτος. Όταν το βλέπουν, λένε “Παναγία μου!” — δηλαδή ‘Αμάν Θεέ μου’. Οι δικοί μας αριστεροί δεν ήρθαν στα εγκαίνια γιατί έγινε με προσευχή. Τους συγχωρούν οι άνθρωποι, αλλά όχι ο Θεός.»

Θύελλα στον τουρκικό Τύπο προκάλεσαν οι δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη στην Άγκυρα και ειδικού απεσταλμένου για τη Συρία, Τομ Μπαράκ, ο οποίος — σύμφωνα με τον σχολιαστή Ουμίτ Ζιλελί στην τουρκική εφημερίδα Nefes — περιέγραψε την κατάσταση στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου ως «φλεγμονή σε υγιές σώμα».

Ο Μπαράκ φέρεται να δήλωσε ότι για να επιτευχθεί «θεραπεία» στη Μέση Ανατολή, η Κύπρος πρέπει να ενταχθεί στη διαδικασία εξομάλυνσης, αφήνοντας σαφή αιχμή για το κατεχόμενο τμήμα του νησιού. Η παρομοίωση προκάλεσε οργή σε μερίδα των τουρκικών σχολιαστών, που την είδαν ως υποτίμηση των θέσεων της Άγκυρας στο Κυπριακό.

«Δύο καλά νέα για την Ελλάδα»

Σύμφωνα με τον Ζιλελί, ο Αμερικανός διπλωμάτης έστειλε και… «διπλό δώρο» στην Αθήνα:

1. Η Θεολογική Σχολή της Χάλκης αναμένεται — όπως είπε — να ανοίξει τον Σεπτέμβριο του 2026.
2. Στο Κυπριακό, οι δηλώσεις του παρουσιάστηκαν ως «φιλοελληνικό μήνυμα» που ευθυγραμμίζεται με τις θέσεις της Ελλάδας.

Ο σχολιαστής ρωτά ειρωνικά αν ο Μπαράκ θεωρεί ότι μόνο η Τουρκία αποτελεί «εθνικό κράτος εμπόδιο», με αφορμή  δήλωσή του ότι η «δομή εθνικού κράτους της Τουρκίας» εμποδίζει τη μεταφορά των ενεργειακών αποθεμάτων της Κασπίας στη Μεσόγειο.

Ο Ζιλελί σημειώνει πως ο Αμερικανός διπλωμάτης μιλά και δρα «σαν γενικός κυβερνήτης της Μέσης Ανατολής», αφήνοντας υπαινιγμούς περί «αποικιακής νοοτροπίας».

Το άρθρο αποτυπώνει τη σφοδρή δυσφορία τμημάτων του τουρκικού Τύπου απέναντι στις πρόσφατες τοποθετήσεις του Μπαράκ — ιδίως όταν αγγίζουν το Κυπριακό και, κατ’ επέκταση, τις ισορροπίες με την Ελλάδα.

Κατηγορηματική διάψευση δίνουν πηγές του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών σε δημοσιεύματα που έκαναν λόγο για ενόχληση της Άγκυρας μετά την υπογραφή συμφωνίας οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών μεταξύ του Λιβάνου και Κυπριακής Δημοκρατίας, χωρίς προηγούμενη διαβούλευση με την Τουρκία και τη Δαμασκό.

Το θέμα ανέδειξε η λιβανέζικη εφημερίδα Αλ Αχμπάρ, υποστηρίζοντας ότι η συμφωνία προκάλεσε διπλωματική ένταση στις σχέσεις Τουρκίας–Λιβάνου. Ωστόσο, διπλωματικές πηγές στην Άγκυρα ξεκαθαρίζουν ότι οι ισχυρισμοί αυτοί «δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα».

Απαντώντας σε ερώτημα του πρακτορείου ΑΝΚΑ, οι ίδιες πηγές τόνισαν ότι δεν υπήρξε καμία ενόχληση ή κρίση στις διμερείς σχέσεις, διαψεύδοντας πλήρως τα περί «δυσαρέσκειας» της Τουρκίας.

Παρά τα σενάρια και τις διαρροές, η Άγκυρα εμφανίζεται να κρατά χαμηλούς τόνους, απορρίπτοντας τις πληροφορίες περί διπλωματικής έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.