Νέος πολιτικός και οικονομικός σάλος γύρω από τοΆκκουγιου, το πρώτο πυρηνικό εργοστάσιο της Τουρκίας που κατασκευάζεται στη Μερσίνα.

«Θα κάνουμε τα πάντα για να λειτουργήσει»

Ο γενικός διευθυντής της ρωσικής Rosatom, Αλεξέι Λιχάτσεφ, δήλωσε στο ρωσικό Rossiya-24 ότι η ρωσική πλευρά θα κάνει «τα πάντα» ώστε η πυρηνική παραγωγή να ξεκινήσει εντός του 2026, παρά τις πιέσεις, τις κυρώσεις και τα προβλήματα στον εξοπλισμό.

Ο Λιχάτσεφ μίλησε για «δύσκολη αλλά γεμάτη επιτυχίες χρονιά», παραδεχόμενος ότι το έργο επηρεάστηκε απόπάγωμα πληρωμών, προβλήματα στο διεθνές τραπεζικό σύστημα και μη παράδοση κρίσιμου εξοπλισμού από τη Siemens.

Παρόλα αυτά, τόνισε ότι οι εργασίες δεν σταμάτησαν ούτε στιγμή, ενώ το έργο προχωρά προς τη φάση δοκιμαστικής λειτουργίας.

«180 δις δολάρια καθαρό κέρδος για τη Ρωσία»

Την ίδια ώρα, βαριά πολιτική σύγκρουση προκαλεί παρέμβαση του CHP.

Ο αναπληρωτής πρόεδρος του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης CHP  και βουλευτής Ντενίζ Γιαβουζιλμάζ υποστηρίζει, επικαλούμενος έγγραφα, ότι η ρωσική πλευρά αναμένεται να αποκομίσει 180 δισ. δολάρια καθαρό κέρδος σε ορίζοντα 69 ετών λειτουργίας του Άκκουγιου.

Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του τα συνολικά έσοδα φτάνουν τα 207,3 δις δολάρια, αφαιρούνται δάνεια και τόκοι ύψους 24,2 δις και ίδια κεφάλαια 3,1 δις., με αποτέλεσμα το καθαρό κέρδος των 180 δις. δολαρίων.

«Να ακυρωθεί το συμβόλαιο»

Ο Γιαβουζιλμάζ χαρακτήρισε το έργο «το μεγαλύτερο οικονομικό δώρο στην ιστορία της Τουρκικής Δημοκρατίας» και υποστηρίζει ότι η Τουρκία δεσμεύεται μακροχρόνια, τα δάνεια θα αποπληρώνονται έως το 2044 και ότι, λόγω καθυστερήσεων, το συμβόλαιο πρέπει να ακυρωθεί άμεσα.

Με εκτενές δημοσιέυματα ο φιλοκυβερνητικός τουρκικός Τύπους  εκτοξεύει βαριές καταγγελίες που αγγίζουν ευθέως τον φυλακισμένο δήμαρχο Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, συνδέοντάς τον με υπόθεση φερόμενης διασπάθισης πόρων του Δήμου, πολυτελή ζωή, ιδιωτικά τζετ κύκλους τζόγου και εξωσυζυγική σχέση.

Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, κεντρικό ρόλο παίζει η κατάθεση της ινφλουένσερ Ράμπια Καρατζά, η οποία έχει προφυλακιστεί στο πλαίσιο έρευνας για ναρκωτικά και δωροδοκίες. Η Καρατζά, που δηλώνει πρώην σύντροφος του επιχειρηματία Μουράτ Γκιουλιμπραχίμογλου, υποστηρίζει ότι δημοτικά χρήματα κατέληγαν σε ταξίδια με ιδιωτικό αεροσκάφος, καζίνα του εξωτερικού και «48ωρα πάρτι» με ναρκωτικά και πληρωμένες συνοδούς.

Φιλοκυβερνητικά μέσα ενημέρωσης επιμένουν ότι στις πτήσεις με ιδιωτικό τζετ –τις οποίες, όπως αναφέρει η μάρτυρας, χρησιμοποιούσε συχνά και ο Ιμάμογλου– γίνονταν συζητήσεις για τις ‘πηγές χρημάτων’ της περιοχής Τζεμπετζή, από τα οποία φέρονται να προκύπτουν καθημερινά κέρδη εκατομμυρίων λιρών. Κατά τους ισχυρισμούς, τα ποσά «μοιράζονταν» μεταξύ επιχειρηματιών και στελεχών που είχαν πρόσβαση στον δήμο.

Η Καράτζα φέρεται να κατέθεσε ότι με αυτά τα χρήματα χρηματοδοτούνταν πολυτελής ζωή: ιδιωτικά αεροσκάφη, συνοδείες με πολυτελή οχήματα, αλλά και ταξίδια στο εξωτερικό για τζόγο, όπου –όπως ισχυρίζεται– «σε πέντε λεπτά χάνονταν 200.000 δολάρια». Παράλληλα, κάνει λόγο για προσωπική της εκμετάλλευση, υποστηρίζοντας ότι «την παρέσυραν με πλούτο και χλιδή».

Στα ίδια δημοσίευματα, η προβάλλονται και ισχυρισμοί της Καράτζα για γνωστή Τουρκάλα αθλήτρια βόλεϊ, την οποία εμφανίζει ως «συνδεδεμένη» με τον Ιμάμογλου, αναφορά που έχει ήδη προκαλέσει σάλο στα τουρκικά social media και τον τουρκικό Τύπο.

Οι καταγγελίες παραμένουν ισχυρισμοί, ωστόσο, όπως υπογραμμίζουν φιλοκυβερνητικά μέσα ενημέρωσης, η κατάθεση της Καράτζα ενδέχεται να επηρεάσει καθοριστικά τις έρευνες για φερόμενη διαφθορά και διασπάθιση πόρων του Δήμου Κωνσταντινούπολης, φέρνοντας τον Ιμάμογλου ξανά στο επίκεντρο της πολιτικής και δικαστικής αντιπαράθεσης.

Σενάριο τρίτης υποψηφιότητας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν το 2027 κυκλοφορεί έντονα στα παρασκήνια του ΑΚΡ, σύμφωνα με τον αρθρογράφο της Νεφές, Ντενίζ Ζεϊρέκ.

«2027, χρονιά αφθονίας και ευημερίας»

Δηλώσεις του βουλευτή του ΑΚΡ Σαμίλ Ταϊγιάρ περί «έτους αφθονίας και ευημερίας» προκάλεσαν αίσθηση, με αναφορές σε σημαντικές αυξήσεις σε κατώτατο μισθό και συντάξεις.

Μόνο με Ερντογάν κερδίζεται η κάλπη

Σύμφωνα με τον Ζεϊρέκ, στα κομματικά επιτελεία του ΑΚΡ επικρατεί η άποψη ότι χωρίς τον Ερντογάν δεν κερδίζονται εκλογές, ενώ άλλο πρόσωπο δεν θεωρείται ικανό να οδηγήσει το κόμμα σε νίκη.

Το σχέδιο: Όχι αναθεώρηση, αλλά κάλπες

Η συνταγματική αναθεώρηση κρίνεται δύσκολη. Έτσι, το σχέδιο προβλέπει απόφαση της Βουλής για ανανέωση των εκλογών, ανοίγοντας τον δρόμο για τρίτη υποψηφιότητα.

Το κρίσιμο νούμερο: 360 ψήφοι

Βάσει του άρθρου 116 του Συντάγματος, αν η Τουρκική Εθνοσυνέλευση αποφασίσει την ανανέωση των εκλογών με 360 ψήφους, ο Ερντογάν αποκτά δικαίωμα να είναι ξανά υποψήφιος.

Ρόλος φιλοκουρδικού κόμματος DEM 

Ο Ζεϊρέκ γράφει ότι το ΑΚΡ πιστεύει πως, εφόσον ευοδωθεί η πρωτοβουλία για «Τρομοκρατία-Ελεύθερη Τουρκία», μπορεί να εξασφαλίσει στήριξη από το DEM για την ανανέωση των εκλογών.

Mεταγραφές, δυσαρέσκεια και προεκλογικός πυρετός

Οι πρόσφατες μεταγραφές βουλευτών και η τοποθέτηση εξωκομματικών στελεχών σε θέσεις ευθύνης έχουν προκαλέσει γκρίνια στη βάση, την οποία η ηγεσία προσπαθεί να κατευνάσει, παραδεχόμενη ότι πρόκειται για προεκλογική προετοιμασία.

Tο χρονοδιάγραμμα της κάλπης

Το σενάριο που συζητείται:

-Ιούνιος 2027: απόφαση στη Βουλή για ανανέωση εκλογών

-Οκτώβριος – Νοέμβριος 2027: εκλογές

-Υποψήφιος: Ταγίπ Ερντογάν

Tο μάθημα του 2023

Ο Ζεϊρέκ θυμίζει το 2023 και το EYT, όταν μια περίοδος οικονομικής «ανάσας» λίγο πριν τις κάλπες έγειρε την πλάστιγγα υπέρ του Ερντογάν.

Το ερώτημα είναι: αν το 2027 έρθει ξανά μια περίοδος «αφθονίας» λίγο πριν την κάλπη, θα επαναληφθεί το ίδιο αποτέλεσμα;

Στο στόχαστρο της οικονομικής πολιτικής της Τουρκίας μπαίνουν οι αποταμιεύσεις των νοικοκυριών, με το 2026 να προμηνύεται έτος αυστηρών ελέγχων σε μετρητά, κατανάλωση και προσωπικές οικονομίες. Αυτό υποστηρίζει ο αρθρογράφος Μουράτ Μουράτογλου, μιλώντας για ένα ενιαίο σχέδιο αύξησης των δημοσίων εσόδων.

Όπως γράφει στην εφημερίδα Νεφές, η κυβέρνηση θέτει σε εφαρμογή το Σύστημα Παρακολούθησης Πολύτιμων Μετάλλων (KMTS), βάζοντας τέλος στις μεγάλες συναλλαγές με μετρητά στα κοσμηματοπωλεία. Αγορές άνω των 30.000 τουρκικών λιρών θα γίνονται μόνο με κάρτα ή τραπεζική μεταφορά.

Κάθε χρυσό αντικείμενο θα αποκτά «ταυτότητα»: μοναδικό κωδικό που θα συνδέει αγοραστή και πωλητή, με το κράτος να παρακολουθεί τις συναλλαγές σε πραγματικό χρόνο. Η πλήρης εφαρμογή του συστήματος έρχεται τον Απρίλιο του 2026.

Σύμφωνα με τον αρθρογράφο, ο πραγματικός στόχος είναι ξεκάθαρος: το «χρυσό κάτω από το μαξιλάρι» να περάσει στο τραπεζικό σύστημα. Ο περιορισμός των μετρητών αναμένεται να ανοίξει τον δρόμο για ευρύτερους ελέγχους περιουσιακών στοιχείων και φόρων.

Μετωπική πολιτική επίθεση από τη φυλακή εξαπέλυσε ο Εκρέμ Ιμάμογλου, την ώρα που αποκαλύπτεται ότι στιςφυλακές Σηλυβρίας κατασκευάζεται ειδική δικαστική αίθουσα κόστους 992 εκατομμυρίων τουρκικών λιρών (20 εκ. ευρώ) για τη μεγάλη δίκη στην οποία περιλαμβάνεται και ο ίδιος.

«Φέρτε την κάλπη – Ο λαός να αποφασίσει»

Σε μήνυμα που στάλθηκε στη συγκέντρωση του CHP στο Μπεϊκόζ, ο Ιμάμογλου δήλωσε ξεκάθαρα ότι «η εποχή που κέρδιζαν εκλογές διχάζοντας τον λαό έχει τελειώσει». Μίλησε για απώλεια νομιμοποίησης όσων, όπως είπε, «επιχειρούν να εξοντώσουν πολιτικούς αντιπάλους μέσω της Δικαιοσύνης» και κάλεσε σε άμεση προσφυγή στις κάλπες.

Παράλληλα, υπερασπίστηκε το έργο του δήμου στο Μπεϊκόζ, κατηγορώντας την κυβέρνηση για «αρπαγή δικαιωμάτων», ακόμη και μέσω παιδικών σταθμών, και προειδοποίησε:

«Όσοι κοιτάζουν μόνο τα πολιτικά τους συμφέροντα, θα γίνουν Ιστορία απέναντι στο αίσθημα ενότητας του λαού».

992 εκατ. λίρες για τη δίκη του

Την ίδια στιγμή, νέα στοιχεία προκαλούν πολιτικό σάλο: για τη δίκη με 407 κατηγορούμενους, εκ των οποίων πάνω από 100 προφυλακισμένοι, κατασκευάζεται στη Σιλίβρι νέο συγκρότημα δικαστικής αίθουσας, εντός των φυλακών.

Το έργο ανατέθηκε από την TOKİ με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης, γεγονός που ήδη δέχεται σφοδρή κριτική. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, το κόστος φτάνει τα 992 εκατ. TL, ενώ το χρονοδιάγραμμα προβλέπει ολοκλήρωση σε μόλις 120 ημέρες.

Πολιτική μάχη εντός και εκτός φυλακής

Από τη μία, το μήνυμα Ιμάμογλου περί ενότητας, κάλπης και λαϊκής βούλησης. Από την άλλη, μια υπερκοστολογημένη δικαστική υποδομή που στήνεται ειδικά για τη δίκη του. Το πολιτικό θερμόμετρο ανεβαίνει, με την αντιπολίτευση να μιλά για «δεύτερη Γιάσι Αντά» και την κυβέρνηση να επιμένει στη θεσμική κανονικότητα.

Το μόνο βέβαιο: η υπόθεση Ιμάμογλου δεν παίζεται πια μόνο στα δικαστήρια, αλλά και στην πολιτική αρένα – και το επόμενο επεισόδιο προμηνύεται εκρηκτικό.

Θύελλα αντιδράσεων προκαλεί το προσχέδιο που ετοίμασε η Υπηρεσία Έρευνας Οικονομικών Εγκλημάτων της Τουρκίας MASAK στα τέλη του 2025 για τον έλεγχο μεγάλων χρηματικών μεταφορών — και που τελικά δεν εφαρμόστηκε ποτέ.

Σύμφωνα με τον αρθρογράφο Μουσταφά Μουτλού στην εφημερίδα Κορκουσούζ, η ρύθμιση θα ίσχυε από 1η Ιανουαρίου και θα αφορούσε μεταφορές 200 χιλιάδων τουρκικών λιρών (4 χιλιάδες ευρώ) και άνω. Όσοι έστελναν τέτοια ποσά θα έπρεπε να απαντούν σε δύο απλές αλλά «επώδυνες» ερωτήσεις:

Από πού προέρχονται τα χρήματα και γιατί μεταφέρονται.

Το «όχι» από το προεδρικό

Το σχέδιο, όμως, δεν δημοσιεύθηκε ποτέ στην Επίσημη Εφημερίδα, καθώς, όπως αναφέρεται, δεν εγκρίθηκε από τον Ταγίπ Ερντογάν. Έτσι, το μέτρο έμεινε στο συρτάρι πριν καν τεθεί σε εφαρμογή.

Παλιές αποφάσεις, σημερινές συνέπειες

Ο Μουτλού υπενθυμίζει ότι πριν από 23 χρόνια, μία από τις πρώτες κινήσεις της κυβέρνησης του AKP ήταν η κατάργηση νόμου που υποχρέωνε τους πολίτες να δηλώνουν την προέλευση της περιουσίας τους. Κατά τον αρθρογράφο, αυτό άνοιξε τον δρόμο για αδήλωτο και παράνομο χρήμα, διευκολύνοντας την είσοδο κεφαλαίων αμφίβολης προέλευσης στη χώρα.

Στο ίδιο πλαίσιο, υποστηρίζει ότι η Τουρκία κατέστη ελκυστικός προορισμός για φιγούρες του οργανωμένου εγκλήματος, με ορισμένους να φτάνουν ακόμη και στην απόκτηση τουρκικής υπηκοότητας.

Ο φόβος για κατάρρευση οικονομίας

Κατά τον σχολιαστή, το οικονομικό μοντέλο του AKP διαμορφώθηκε με έναν βασικό φόβο: ότι αν το μαύρο και αδήλωτο χρήμα φύγει από τη χώρα, η οικονομία κινδυνεύει με κατάρρευση. Και αυτός ακριβώς ο φόβος, όπως υποστηρίζει, εξηγεί γιατί το προσχέδιο της MASAK «κόπηκε» την τελευταία στιγμή.

Σύμφωνα με την ανάλυση, τελικά το χρήμα έμεινε ανεξέλεγκτο και οι σκιές μεγαλώνουν.

Σε φάση τελικής διαμόρφωσης μπαίνει το σχέδιο νέου συνταγματικού πλαισίου του AKP, ύστερα από περίπου έναν χρόνο παρασκηνιακής δουλειάς. Όπως αποκαλύπτει η αρθρογράφος Νουράι Μπαμπατζάν στην εφημερίδα Νεφές, οι προτάσεις που ετοιμάζονται να φτάσουν στο γραφείο του Ταγίπ Ερντογάν θεωρούνται από τις πιο ριζικές των τελευταίων ετών.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, μέσα στον Ιανουάριο η συνταγματική επιτροπή του AKP θα παρουσιάσει στον πρόεδρο τον «σκελετό» του νέου Συντάγματος, ζητώντας καθαρά τη γνώμη του για τα πιο αμφιλεγόμενα σημεία. Από τις δικές του παρατηρήσεις θα κριθεί και η τελική μορφή του σχεδίου.

2026: Χρονιά συντάγματος και πολιτικής σύγκρουσης

Το AKP σχεδιάζει να ανακηρύξει το 2026 ως έτος συνταγματικού διαλόγου, απορρίπτοντας τις κατηγορίες ότι η πρωτοβουλία έχει καθαρά εκλογικό στόχο. Το μήνυμα της ηγεσίας είναι ότι δεν παρουσιάζονται «έτοιμα άρθρα», αλλά ένα ευέλικτο πλαίσιο, στο οποίο θα κληθούν να συμβάλουν και τα άλλα κόμματα.

Τι αλλάζει – Και τι δεν αλλάζει

Σύμφωνα με τις πληροφορίες της Νεφές, το προσχέδιο περιλαμβάνει:

-      Καμία επιστροφή στο κοινοβουλευτικό σύστημα. Το προεδρικό μοντέλο παραμένει, αλλά με διορθώσεις.

-      Υπουργοί μόνο από βουλευτές, χωρίς υποχρέωση παραίτησης από την έδρα.

-      Όριο στους αντιπροέδρους, με ανώτατο αριθμό τους δύο.

-      Στενότερες εκλογικές περιφέρειες, πρόταση που ενδέχεται να προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από το MHP, καθώς ευνοεί κυρίως AKP, CHP και DEM Party.

-      Οι πρώτες τέσσερις διατάξεις του Συντάγματος παραμένουν ανέγγιχτες.

-      Διαχωρισμός προεδρίας και κομματικής ηγεσίας, ζήτημα που μένει ανοιχτό και θα συζητηθεί απευθείας με τον Ερντογάν.

-      Ισχυρότεροι δήμοι και αποκέντρωση, χωρίς ακόμη σαφή γραμμή.

-      Μεγαλύτερη έμφαση σε ισότιμη πολιτειότητα και δημοκρατικά δικαιώματα.

-      Πρόταση να μην μπορούν να επισπεύδονται εκλογές με απόφαση της Βουλής λίγο πριν από την κανονική ημερομηνία, με τον τελικό λόγο να ανήκει στονΠρόεδρο.

Όλα περνούν από τον ερντογάν

Σύμφωνα με την ανάλυση τίποτα δεν «κλειδώνει» χωρίς το πράσινο φως του Τούρκου προέδρου. Οι ενστάσεις, οι διορθώσεις ή οι απορρίψεις του Ταγίπ Ερντογάν αναμένεται να καθορίσουν αν το σχέδιο θα εξελιχθεί σε ευρεία πολιτική διαπραγμάτευση ή σε νέο πεδίο σύγκρουσης στο εσωτερικό και το πολιτικό σκηνικό της Τουρκίας.

Το AKP ανοίγει τον φάκελο «Σύνταγμα», βάζει δύσκολα ζητήματα στο τραπέζι και μεταφέρει την τελική απόφαση στον Ερντογάν – με το 2026 να προμηνύεται χρονιά υψηλής πολιτικής έντασης.

Σοβαρή προειδοποίηση για το δημογραφικό μέλλον της Τουρκίας απηύθυνε η υπουργός Οικογένειας και Κοινωνικών Υπηρεσιών Μαχινιούρ Οζντεμίρ Γκιοκτάς, κάνοντας λόγο για εθνικό κίνδυνο αν συνεχιστεί η κατακόρυφη πτώση των γεννήσεων.

«Ο δείκτης γονιμότητας έχει πέσει στο 1,48, πολύ κάτω από το κρίσιμο όριο του 2,1. Δεν είναι απλώς στατιστικό στοιχείο — είναι ζήτημα που αγγίζει την οικονομία, την κοινωνική συνοχή και την εθνική ασφάλεια», δήλωσε.

Εφιαλτικές προβλέψεις για το 2100

Σύμφωνα με σενάρια του ΟΗΕ και της Τουρκικής Στατιστικής Υπηρεσίας, εάν συνεχιστεί η ίδια τάση, ο πληθυσμός της Τουρκίας μπορεί να μειωθεί έως και στα 25 εκατομμύρια μέχρι το 2100, από περισσότερα από 85 εκατ. σήμερα.

«Τα σπίτια σιωπούν»

Η υπουργός αποκάλυψε ότι το 57% των νοικοκυριών δεν έχει παιδιά, η  μέση ηλικία πρώτης μητρότητας ανέβηκε στα 29,3 έτηκαι πως όλο και λιγότερα σπίτια «ακούνε παιδικές φωνές»

Χρήματα για παιδιά – Αγώνας δρόμου για γεννήσεις

Η κυβέρνηση απαντά με οικονομικά κίνητρα:

-      5.000 λίρες εφάπαξ για το πρώτο παιδί

-      1.500 λίρες για το δεύτερο

-      5.000 λίρες τον μήνα για το τρίτο και κάθε επόμενο παιδί έως τα 5 του χρόνια

Παράλληλα, η περίοδος 2026–2035 ανακηρύχθηκε «δεκαετία οικογένειας και πληθυσμού».

Γερνά η χώρα

Η Γκιοκτάς προειδοποίησε και για τη γήρανση:

-Οι επαρχίες με «πολύ ηλικιωμένο πληθυσμό» αυξήθηκαν από 19 σε 59

-Το 30% των ηλικιωμένων λαμβάνει δωρεάν φροντίδα

-Ενισχύεται η κατ’ οίκον φροντίδα και τα κέντρα ημερήσιας υποστήριξης

Φρένο στα social media για παιδιά

Στο τραπέζι βρίσκεται και νομοθετική ρύθμιση για τα social media, με περιορισμούς για παιδιά κάτω των 15 ετών, η οποία αναμένεται να κατατεθεί άμεσα στη βουλή.