Με δύο προσεκτικές απαντήσεις για την Τουρκία και την Ελλάδα έκλεισε η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, καθώς ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας απέφυγε να πάρει δημόσια θέση τόσο για τους ρωσικούς S-400 που διαθέτει η Άγκυρα όσο και για τις ελληνοτουρκικές διαφορές.
Σε ερώτηση για το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400, το οποίο παραμένει στα χέρια μιας χώρας-μέλους του ΝΑΤΟ, ο γενικός γραμματέας απάντησε ότι το θέμα είναι κυρίως διμερές ζήτημα μεταξύ Τουρκίας και Ηνωμένων Πολιτειών.
Όπως είπε, το ζήτημα έχει ήδη τεθεί στις επαφές Άγκυρας – Ουάσιγκτον και οι δύο χώρες «εργάζονται πάνω σε αυτό», αποφεύγοντας κάθε περαιτέρω σχόλιο.
Στο τέλος της συνέντευξης Τύπου, τουρκικό μέσο ενημέρωσης έθεσε και θέμα Ελλάδας, υποστηρίζοντας ότι συνεχίζεται η «αντιτουρκική ρητορική» από την Αθήνα και αναφερόμενο στη δήλωση του Έλληνα πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει «ανοιχτή απειλή πολέμου» από την Τουρκία.
Και σε αυτή την περίπτωση, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ κράτησε αποστάσεις. Όπως είπε, σε μια Συμμαχία 32 κρατών είναι αναπόφευκτο να υπάρχουν διμερή ζητήματα και κατά καιρούς εντάσεις μεταξύ συμμάχων.
Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι δεν είναι «σχολιαστής» των διαφορών αυτών. «Ο ρόλος μου είναι να διατηρώ την ενότητα της Συμμαχίας», ανέφερε, προσθέτοντας ότι όταν υπάρχουν προβλήματα μεταξύ συμμάχων, προτιμά να συμβάλλει πίσω από τις κλειστές πόρτες και όχι με δημόσιες τοποθετήσεις.
Μήνυμα ενότητας από την Άγκυρα
Παρά τις εσωτερικές τριβές, ο γενικός γραμματέας παρουσίασε τη Σύνοδο της Άγκυρας ως απόδειξη ενότητας και ισχύος του ΝΑΤΟ. Όπως τόνισε, οι σύμμαχοι επαναβεβαίωσαν τη «σιδηρά δέσμευσή» τους στο Άρθρο 5, σύμφωνα με το οποίο επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
«Η Συμμαχία είναι ισχυρότερη από ποτέ», ήταν το βασικό μήνυμα που έστειλε από την τουρκική πρωτεύουσα, υπογραμμίζοντας ότι το ΝΑΤΟ παραμένει έτοιμο να υπερασπιστεί «κάθε εκατοστό» του εδάφους του.
50 δισ. δολάρια σε νέες αμυντικές συμφωνίες
Στον απολογισμό της Συνόδου, δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στις αμυντικές επενδύσεις. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, στο Φόρουμ Αμυντικής Βιομηχανίας ανακοινώθηκαν νέες συμφωνίες προμηθειών άνω των 50 δισ. δολαρίων μέσα σε μία ημέρα.
Παράλληλα, ανακοινώθηκε η νέα πρωτοβουλία NATO Drone Net, με επενδύσεις 40 δισ. δολαρίων από τους συμμάχους σε μη επανδρωμένα συστήματα μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.
Στο τραπέζι μπήκε και η ενίσχυση των ενεργειακών υποδομών της Συμμαχίας, με επένδυση 27 δισ. ευρώ για τον εκσυγχρονισμό των αποθηκών καυσίμων, των δικτύων διανομής και νέων εγκαταστάσεων, μεταξύ των οποίων και αγωγοί προς την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
Νέα στήριξη στην Ουκρανία
Για την Ουκρανία, οι σύμμαχοι επαναβεβαίωσαν την αταλάντευτη στήριξή τους στο Κίεβο. Όπως ανακοινώθηκε, το ΝΑΤΟ δεσμεύεται για τουλάχιστον 70 δισ. ευρώ σε στρατιωτικό εξοπλισμό, βοήθεια και εκπαίδευση προς την Ουκρανία φέτος και ξανά την επόμενη χρονιά.
Ο γενικός γραμματέας υποστήριξε ότι η Ρωσία βρίσκεται υπό πίεση, αναφερόμενος στις μεγάλες απώλειες στο μέτωπο και στα πλήγματα της Ουκρανίας σε ρωσικές ενεργειακές και αμυντικές υποδομές.
Τραμπ, ΗΠΑ και ευρωπαϊκές αμυντικές δαπάνες
Μεγάλο μέρος της συνέντευξης Τύπου αφορούσε και τις πιέσεις του Ντόναλντ Τραμπ προς τους Ευρωπαίους συμμάχους για αύξηση των αμυντικών δαπανών.
Ο γενικός γραμματέας αναγνώρισε ότι υπάρχουν ακόμη μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών, καθώς ορισμένοι σύμμαχοι παραμένουν κοντά στο 2% του ΑΕΠ. Ωστόσο, τόνισε ότι Ευρώπη και Καναδάς έχουν αυξήσει τις αμυντικές τους δαπάνες κατά 250 δισ. δολάρια μέσα σε δύο χρόνια.
Για τον Τραμπ, είπε ότι είναι δεσμευμένος στο ΝΑΤΟ, αλλά επιμένει πως η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο βάρος στην άμυνά της. Όπως σημείωσε, αυτή η πίεση έχει ήδη οδηγήσει σε σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών.
Ιράν: «Δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικά»
Στο επίκεντρο βρέθηκε και το Ιράν. Το ΝΑΤΟ επανέλαβε ότι η Τεχεράνη δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα ούτε βαλλιστικές δυνατότητες που θα απειλούν τη διεθνή ασφάλεια.
Ο γενικός γραμματέας ξεκαθάρισε ότι το Ιράν βρίσκεται εκτός ΝΑΤΟϊκού εδάφους και ότι το ΝΑΤΟ ως οργανισμός δεν εμπλέκεται στρατιωτικά. Ωστόσο, σημείωσε ότι ορισμένοι Ευρωπαίοι σύμμαχοι έχουν διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ, κυρίως για τη χρήση βάσεων και στρατιωτικών υποδομών.
«NATO 3.0» και επόμενη Σύνοδος στην Αλβανία
Η Σύνοδος της Άγκυρας παρουσιάστηκε ως σταθμός για το λεγόμενο NATO 3.0: μια Συμμαχία που επενδύει στην άμυνα, στην τεχνολογία, στη βιομηχανική παραγωγή και στη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή συνεισφορά.
Ο γενικός γραμματέας τόνισε ότι το ζητούμενο είναι «μια ισχυρότερη Ευρώπη μέσα σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ», με τους Ευρωπαίους συμμάχους και τον Καναδά να αναλαμβάνουν μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης δίπλα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η επόμενη Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ θα πραγματοποιηθεί στην Αλβανία, με την ακριβή ημερομηνία να αναμένεται να αποφασιστεί το επόμενο διάστημα.
