Μυστικά αιώνων βγαίνουν σιγά σιγά στο φως στην Αντιόχεια της Πισιδίας, την αρχαία πόλη Μικράς Ασίας στην νότια Τουρκία όπου το 46 μ.Χ. ο Άγιος Παύλος και ο Απόστολος Βαρνάβας έδωσαν το πρώτο κήρυγμα του Χριστιανισμού. Από τον Ναό του Μηνός έως ένα χαμένο κέντρο υγείας που ακόμη αναζητείται, οι ανασκαφές αποκαλύπτουν μια πόλη-σταθμό για την ιστορία του Χριστιανισμού.
Σε πρωτοσέλιδο ρεπορτάζ της η εφημερίδα Χουριέτ γράφει ότι η Αντιόχεια Πισιδίας υπήρξε μία από τις σπουδαιότερες πόλεις της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ναοί, θέατρο, στάδιο 15.000 θέσεων, λουτρά και μνημειακές κατασκευές μαρτυρούν τον πλούτο και τη δύναμή της. Ξεχωρίζει ο Ναός του Μηνός, που οι αρχαιολόγοι χαρακτηρίζουν μοναδικό στον κόσμο.
«Ο ναός ήταν σαν το Βατικανό της αρχαιότητας»
Ο επικεφαλής των ανασκαφών, καθηγητής δρ. Μεχμέτ Οζχάνλι, μιλά στην Χουριέτ και δεν διστάζει να κάνει τη σύγκριση:
«Ο Ναός του Μηνός ήταν τόσο σημαντικός στην αρχαιότητα όσο είναι σήμερα το Βατικανό», λέει, εξηγώντας πως δεν υπάρχει παρόμοιο ιερό πουθενά αλλού. Οι πιστοί άφηναν αναθήματα σε σχήμα ημισελήνου, ζητώντας λύση στα μεγάλα τους προβλήματα.
Το πρώτο κήρυγμα που άλλαξε την ιστορία
Η Χουριέτ γράφει ότι η Αντιόχεια Πισιδίας είναι ιερός τόπος για τον Χριστιανισμό. Εδώ ο Άγιος Παύλος μίλησε για πρώτη φορά δημόσια ως ιεραπόστολος, προκαλώντας μαζικές μεταστροφές. Πάνω στη συναγωγή όπου κήρυξε, χτίστηκε τον 4ο αιώνα η Εκκλησία του Αγίου Παύλου, η αρχαιότερη αφιερωμένη στο όνομά του.
Σήμερα, περίπου 40.000 άνθρωποι επισκέπτονται κάθε χρόνο την πόλη, οι περισσότεροι για προσκύνημα. Κάθε 12 Ιουλίου, πιστοί από όλο τον κόσμο συρρέουν για τη μεγάλη λειτουργία.
Το χαμένο νοσοκομείο και η ασθένεια του Παύλου
Όπως γράφει η Χουριέτ, σύμφωνα με τις πηγές, ο Άγιος Παύλος είχε πρόβλημα υγείας και πιθανότατα ήρθε στην Αντιόχεια Πισιδίας και για θεραπεία. Οι αρχαιολόγοι αναζητούν ακόμη το Ασκληπιείο, το αρχαίο κέντρο υγείας της πόλης. Η ύπαρξή του επιβεβαιώνεται από νομίσματα και επιγραφές, αλλά η ακριβής του θέση παραμένει άγνωστη.
Φυλαχτό κατά του καρκίνου προκαλεί δέος
Ανάμεσα στα πιο συγκλονιστικά ευρήματα είναι ένα φυλαχτό που βρέθηκε το 2024. Φέρει παράσταση καβουριού –σύμβολο του καρκίνου– και μια προσευχή. Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι μια κόρη το αφιέρωσε στον θεό, παρακαλώντας για τη σωτηρία της μητέρας της από την ασθένεια.
Προσκύνημα στον Ναό του Μηνός, στα 1.600 μέτρα
Στην κορυφή του βουνού, στα 1.600 μέτρα, δεσπόζει ο Ναός του Μηνός. Ολόκληρη η περιοχή θεωρούνταν ιερή. Οι προσκυνητές ανέβαιναν πεζή, έμεναν για μέρες σε μικρούς θαλάμους, νήστευαν και προσεύχονταν. Όποιος ολοκλήρωνε τη δοκιμασία, επέστρεφε ως «εξαγνισμένος».
Η Αντιόχεια Πισιδίας συνεχίζει να αποκαλύπτει τα μυστικά της, επιβεβαιώνοντας ότι υπήρξε τόπος όπου πίστη, μυστήριο και ιστορία συναντήθηκαν με τρόπο μοναδικό.
